Onlangs gaf ik een stiltemoment voor vrouwen over Psalm 13. Een psalm vol eerlijke vragen. David voelt zich verlaten, ziet geen uitkomst meer en roept meerdere keren: "Hoe lang, HEERE?" Maar midden in die psalm bidt hij ineens iets opmerkelijks: "Verlicht mijn ogen." Die woorden bleven bij mij hangen.
Want als ik bid om wijsheid, hoe vaak bid ik dan eigenlijk vanuit mijn eigen perspectief? Alsof ik diep vanbinnen al weet wat de beste uitkomst is. Alsof ik God vraag mijn plannen te bevestigen of mijn verlangens te vervullen.
Maar David bidt iets anders. Hij vraagt niet in de eerste plaats om een andere situatie, maar om andere ogen.
Wijsheid is anders leren kijken
Als ik aan wijsheid denk, denk ik al snel aan het maken van goede keuzes. Weten welke weg ik moet gaan. Duidelijkheid krijgen. Een antwoord ontvangen.
Maar de Bijbel tekent wijsheid vaak anders.
Wijsheid begint niet bij meer kennis, maar bij God.
Spreuken zegt dat "de vreze des HEEREN het beginsel van de wijsheid is" (Spreuken 9:10, HSV). Dat betekent dat echte wijsheid niet begint bij mijn inzicht, maar bij ontzag voor Hem. Bij het erkennen dat Zijn gedachten hoger zijn dan de mijne en Zijn wegen verder reiken dan ik kan overzien.
Misschien bidt David daarom juist ook: "Verlicht mijn ogen."
Alsof hij zegt: “Heere, laat mij kijken zoals U kijkt. Laat mij zien wat ik zelf niet zie.”
Dat gebed komt niet voort uit een rustige periode. David voelt zich omsingeld door angst en verdriet. De nood is zo groot geworden dat ook zijn blik vertroebeld raakt. Daarom bidt hij: "Verlicht mijn ogen." Hij dreigt de moed te verliezen. Hij verlangt ernaar Gods trouw opnieuw te zien, zodat hij niet bezwijkt onder wat hij meemaakt.
Dat vind ik zo herkenbaar. Soms veranderen onze omstandigheden niet als eerste, maar wel onze blik erop. Zorgen, teleurstellingen of wachten kunnen ons zicht vernauwen. We zien vooral wat ontbreekt, terwijl Gods trouw uit beeld raakt. Juist dan is dit gebed zo bijzonder: “Heere, verlicht mijn ogen.”
Gods wijsheid schuurt soms
Dat vind ik eerlijk gezegd niet gemakkelijk.
Want als ik bid om wijsheid, hoop ik vaak stiekem dat God bevestigt wat ik zelf al denk. Dat Hij de deur opent die ik graag open zie gaan. Dat Hij de oplossing geeft die ik voor ogen heb.
Maar Gods wijsheid laat zich niet vangen door mijn logica.
De weg van Jezus laat dat misschien wel het duidelijkst zien.
Voor de mensen om Hem heen leek het kruis het einde. Een nederlaag. Een mislukking. Toch was juist daar Gods reddingsplan zichtbaar.
Wat vanuit menselijk perspectief dwaasheid leek, bleek de diepste wijsheid van God. Paulus schrijft daarom: "Want het dwaze van God is wijzer dan de mensen." (1 Korinthe 1:25, HSV)
Dat zet mijn denken op zijn kop.
Want Gods wijsheid ziet er soms heel anders uit dan ik had verwacht. Wachten in plaats van haasten. Vergeven in plaats van vasthouden. Dienen in plaats van jezelf bewijzen. Vertrouwen terwijl de uitkomst nog verborgen is.
Een ander gebed
En eerlijk gezegd herken ik dat ook in mijn eigen leven.
Er is een gebed dat ik al lange tijd bid. Een verlangen dat steeds weer terugkomt. Misschien herken je dat wel: je blijft bidden, je blijft hopen en ondertussen lijkt de hemel stil. Je vraagt om een antwoord, om beweging, om duidelijkheid. En soms vraag ik me af: Heere, hoort U mij wel?
Toen ik Psalm 13 opnieuw las, merkte ik dat mijn gebed langzaam veranderde.
Natuurlijk blijf ik bidden om leiding, om genezing, om open deuren en om antwoorden. God nodigt ons uit om al onze verlangens bij Hem te brengen.
Maar steeds vaker wil ik daar ook een ander gebed aan toevoegen. "Heere, verlicht mijn ogen."
Laat mij zien wat U ziet, ook wanneer ik het niet begrijp. Bewaar mij ervoor dat ik mijn eigen wijsheid verwar met de Uwe. Leer mij los te laten wat ik zo graag wil vasthouden. Geef mij de moed om Uw weg te gaan, ook wanneer die anders is dan ik had gehoopt.
Ik merk dat dit gebed mij niet altijd meer antwoorden geeft. Wel meer rust.
Verlichte ogen veranderen meer dan omstandigheden
Opvallend genoeg eindigt Psalm 13 niet met een beschrijving van een veranderde situatie. We lezen nergens dat Davids vijanden verdwenen zijn of dat zijn omstandigheden ineens anders zijn geworden. Wat wel verandert, is zijn hart.
De psalm eindigt met deze woorden: "Ik echter vertrouw op Uw goedertierenheid; mijn hart zal zich verheugen in Uw heil." (Psalm 13:6, HSV)
Dat vind ik zo bijzonder. David begon met vragen. Hij eindigt met vertrouwen. Zijn vragen zijn niet beantwoord, de storm is niet gaan liggen, maar zijn blik is opnieuw gericht op God.
Voor jou
Misschien sta jij voor een keuze of wacht je op een antwoord. Misschien begrijp je niet waarom God een bepaalde weg met je gaat. Dan is wijsheid misschien niet in de eerste plaats dat je vandaag alle antwoorden ontvangt.
Misschien begint wijsheid met een eenvoudig gebed: "Heere, verlicht mijn ogen."
Laat mij niet alleen zien wat ik verlang. Laat mij vooral zien Wie U bent. Verander mijn perspectief. Wat bent U aan het doen in deze situatie?
Want wanneer onze blik gevuld raakt met Hem, verandert soms niet direct onze situatie, maar wel de manier waarop we erin staan. Misschien is dat óók een antwoord op gebed.
Door: Martine van Dam